Có một giai đoạn mình đọc sách rất chăm. Một tuần một cuốn, đôi khi hơn. Mình tự hào lắm — nhìn cái giá sách đầy ắp, cảm giác mình đang “tự phát triển bản thân” lắm đó.
Rồi một hôm bạn hỏi: “Cuốn Atomic Habits bạn đọc rồi, nói mình nghe cái gì hay nhất đi.” Mình ngồi nghĩ… nghĩ… và không nhớ được gì ngoài cái bìa màu đen.
Đó là lúc mình nhận ra mình không đọc sách — mình lướt sách.
Tại sao đọc nhiều mà không nhớ gì?
Não người không được thiết kế để nhớ thông tin thụ động. Khi mình đọc mà không làm gì thêm — không ghi chú, không kết nối với trải nghiệm, không áp dụng — thì thông tin đó sẽ bị xóa đi sau 24-48 tiếng. Đây không phải mình bị “kém trí nhớ”, đây là cách não hoạt động bình thường.
Vấn đề là trường học dạy mình đọc để thi, không phải đọc để hiểu. Nên mình quen với kiểu đọc nhanh, ghi nhớ tạm, dùng xong thì quên.
Đọc sách mà không suy nghĩ thì giống như ăn mà không tiêu hóa vậy.
Mình thay đổi cách đọc như thế nào
Mình không theo một “hệ thống đọc sách” nào cả — vì thử mấy cái đó mình thấy nặng nề lắm, đọc sách mà như đi làm không hứng. Thay vào đó mình chỉ làm đúng 3 thứ:
1. Đọc chậm hơn, nhưng có mặt hơn
Mình bỏ thói quen đặt mục tiêu “đọc x trang mỗi ngày”. Thay vào đó, mình chỉ đọc cho đến khi gặp một câu hoặc đoạn nào đó khiến mình dừng lại và nghĩ. Đôi khi một trang mà mình ngồi 10 phút — vì mình đang thực sự xử lý nó, không phải chạy qua nó.
2. Ghi chú bằng lời của mình
Mình hay dùng điện thoại ghi nhanh — không copy nguyên văn, mà viết lại bằng lời của mình, kèm một câu tại sao điều đó quan trọng với mình. Kiểu như: “Tác giả nói habit cần có cue — mình hay quên uống nước vì không có cue rõ ràng, thử để chai nước trên bàn xem sao.”
Mẹo nhỏ: Nếu bạn không biết diễn đạt lại bằng lời của mình — đó là dấu hiệu bạn chưa thực sự hiểu đoạn đó. Đọc lại, đừng bỏ qua.
3. Kết nối sách với cuộc sống thực
Sau mỗi buổi đọc, mình hay hỏi bản thân một câu: “Điều này liên quan gì đến mình không?” Không phải lúc nào cũng có — nhưng khi có, mình sẽ nhớ rất lâu. Vì não người nhớ thứ có cảm xúc và ngữ cảnh cá nhân tốt hơn nhiều so với thông tin thuần túy.
Kết quả sau vài tháng
Mình đọc ít hơn trước — khoảng 2-3 cuốn một tháng thay vì 4-5. Nhưng mình nhớ được nhiều hơn hẳn. Quan trọng hơn, mình bắt đầu thấy ảnh hưởng của sách trong cách mình suy nghĩ và hành động hàng ngày.
Bạn không cần đọc nhiều. Bạn cần đọc thật.
Leave a Reply